Bij de noorderburen: gesprek met collega-ref en blogger Jan ter Harmsel

Dutch Referee Blog post wekelijks foto’s van toprefs in actie, wisselt badges uit en deelt tips en tricks. Kortom: alles waarmee je jezelf als ref kunt verbeteren. De man achter die fijne blog heet Jan ter Harmsel. Hij is scheidsrechter bij de jeugd in Nederland, in de op één na hoogste categorie. Zoals dat gaat als je een passie deelt: je raakt met elkaar aan de praat via de chat. Ik stuurde hem een paar gadgets op, hij stuurde er een paar naar mij. Dus vroeg ik maar of ik hem eens mocht interviewen voor mijn blog. Dat mocht. Met plezier stond hij me te woord.

Yungref: Wanneer ben je precies begonnen met fluiten, en hoe is dat gelopen?

Jan: “Toen ik 16 was, voetbalde ik bij een club bij mij in de buurt. Ik had vaak commentaar op de beslissingen van de ref. Niet dat ik – zoals veel van mijn medespelers – tekeerging tegen de man in het zwart, ik was eerder geïnteresseerd in het waarom van zijn beslissingen. Nu ja, soms deed ik nogal betweterig, maar ik bleef wel beleefd. Ik heb er nooit een kaart voor gepakt, wat mijn teamgenoten steeds verbazingwekkend vonden. Op een gegeven moment dacht ik: ‘Als je het toch zoveel beter weet, waarom doe je het dan niet zelf?’ Ik bood de mensen bij mijn club aan om bij hen te fluiten – tot hun grote verbazing, want niemand had zich eerder vrijwillig aangeboden. En zo begon ik met het fluiten van pupillen in de categorie F en E, tussen 9 en 11 jaar oud. Ik was in het begin heel aanwezig in de wedstrijden: ik had na 2 wedstrijden alleen al 3 strafschoppen gefloten. Achteraf kreeg ik wel een coach mee, en die heeft me goed begeleid.”

Yungref: Wat was het hoogtepunt van je carrière tot nog toe?

Jan: “Ik herinner me niet echt één wedstrijd die speciaal bovenuit stak, maar kampioenswedstrijden zijn wel altijd speciaal. Of bekerfinales. Ik heb wel eens zo’n match meegemaakt waarbij er echt honderden supporters langs de kant stonden, met vuurwerk en al. Dat geeft dan ook wel een kick als ref: de sfeer tijdens zo’n wedstrijden zijn altijd wel mooi. Daarvoor doe je het ook.”

Yungref: En wat was het dieptepunt?

Jan: “Ik heb in een kampioenswedstrijd eens een rotmoment gehad. Na een ingooi was er een blessurebehandeling op het veld nodig, maar toen die achter de rug was, wist ik verdorie niet meer wie er moest ingooien. De eerste speler die de bal oppakte, gooide gewoon doodleuk in en het spel hervatte. Maar de speler naast me zei: “Ref, het was toch voor ons?” Ik had geen idee. Terwijl ik met mijn hoofd nog bij die ingooi was, was er al een speler op weg naar het doel – 20 meter verder. Uiteraard wordt die aanvaller door de laatste verdediger, in dit geval de keeper, neergehaald in het strafschopgebied. Een overtreding die in die tijd een strafschop tegen en een rode kaart verdienden – ware het niet dat ik ze compleet gemist heb. Toen heb ik mezelf voorgenomen: houd die focus de volle 90 minuten en blijf niet stilstaan bij eerdere situaties.”

Jan in actie tijdens een wedstrijd

Yungref: Welke wedstrijd zou je graag nog eens opnieuw beleven en waarom?

Jan: “Eender welke bekerfinale of kampioenswedstrijd: dat is altijd speciaal. Ook wedstrijden in het buitenland zijn zeer leerzaam. Als begeleider voor RefereeAbroad coach ik refs uit het buitenland tijdens internationale toernooien. En ik fluit af en toe een wedstrijdje, als ze ergens een ref te kort hebben. Zeer leuk om verschillende voetbalculturen te leren kennen.

Yungref: Welke eigenschappen moet een professionele scheidsrechter volgens jou hebben?

Jan: “Uiteraard moet je de spelregels kennen, maar je moet ook weten hoe voetbal in elkaar zit. Het helpt als je als scheidsrechter ooit nog gevoetbald hebt of het nog altijd doet. Goed kunnen managen en communiceren zijn belangrijke pluspunten.”

Yungref: Je bent ook instructeur voor de KNVB. Wat houdt die functie precies in?

Jan: “Ik doe verschillende dingen: cursussen geven, scheidsrechters begeleiden, spelregeltesten samenstellen. Ook geef ik workshops voor de refs, over voeding en levensstijl, en over diversiteit. Bovendien zorg ik voor het lesmateriaal dat we tijdens de cursus gebruiken: foto’s, wedstrijdclips en alle papieren met de verschillende schema’s. En ja, daar kruipt best wat tijd in.”

Yungref: Hoe vaak per week train je? En wat doe je dan zoal?

Jan: “Ik train twee avonden per week met de Haagse scheidsrechtersvereniging. We focussen vooral op duurlopen, maar we houden net zo goed sprintsessies en doen high-intensity-oefeningen. Daarnaast doe ik soms ook nog wat krachttrainingen, liefst zo gevarieerd mogelijk: van sit-ups tot core-and-stability-oefeningen. Heel soms doe ik ’s ochtends – als ik eens wat meer tijd heb – ook nog aan yoga. En als ik op zaterdag een wedstrijd heb gehad, loop ik op zondag een rondje met mijn vrouw.”

Yungref: Hoe bereid je je voor op een wedstrijd?

Jan: “Ik check sowieso eerst de teams die ik moet fluiten, en wel via de voetbalapp van de KNVB: welke kleuren ze dragen, hoeveel kaarten ze tijdens de laatste wedstrijden hebben gepakt, hun rangschikking, noem maar op – zo krijg ik een beter zicht op wat er op het spel staat. Heel belangrijk om dat tijdens de wedstrijd in het achterhoofd te houden.

Mijn spullen pak ik pas op de wedstrijddag zelf, anders vergeet ik toch gegarandeerd een paar dingen. En ik dubbelcheck alles nog wel eens voor ik vertrek, gewoon voor het geval dat. Ik zorg ook altijd dat ik ruim op voorhand bij de club arriveer. Dan is er tijd genoeg om even te praten met de coaches, en uiteraard om uitgebreid op te warmen.”

Yungref:  Een nerdvraagje: wat neem je allemaal mee naar een wedstrijd?

Jan: “Ik neem altijd twee horloges mee: een horloge van Garmin die mijn hartslag meet, en een smartwatch die ik in combinatie met de app REFSIX gebruik. Op dat digitale platform kan je tijdens de match allerlei gegevens ingeven: doelpunten, wissels, kaarten. Ik gebruik verder nog FIFA-kaarten – die zijn klein en daardoor erg handig – en een FIFA-tossmunt. Mijn gele kaart zit in mijn rechterbroekzak, de rode in mijn achterzak. Daar stop ik ook steeds een mapje in met reservekaarten en een notitiekaart. Dat is handig voor als je eens over de kleur van een kaart twijfelt: terwijl je naar je achterzak tast en dat mapje tevoorschijn trekt, kun je dan een seconde of drie extra nadenken voor je de juiste kleur trekt.

Yungref: Naar wie keek je als jongere ref op? En wie inspireert je vandaag?

Jan: “In de tijd dat ik begon met fluiten, zo rond 2002, keek ik erg hard op naar Pierluigi Collina – een ware meester in de arbitrage. Ook de Zweed Anders Frisk  en Markus Merk uit Duitsland waren m’n grote voorbeelden. Toen jullie Frank De Bleeckere hogerop kwam, keek ik naar hem ook wel op. En naar zijn tijdgenoot Lubos Michel uit Slovenië. Tegenwoordig zie ik de Nederlandse refs ook erg graag bezig.”

Yungref: Je hebt zelf een veel gelezen blog over arbitrage. Hoe ben je op het idee gekomen om daarmee te starten?

Jan: “In 2010 vond ik dat er veel te veel kritiek kwam op de Nederlandse refs. Ik wou mensen laten zien dat arbitrage veel meer is dan zo’n beetje op een fluitje blazen en af en toe eens een kaart in de lucht steken. Vandaag doe ik het nog altijd om refs van over de hele wereld wat bij te brengen. Ik doe wekelijks een LOTG-quiz (Laws of the game), geef handige tips mee en nog meer van dat. En met succes, denk ik – ik krijg er alleszins veel leuke reacties op. Ook mijn Instagram-kanaal draait goed.”

Yungref: Ten slotte: je verzamelt ook badges, kaarten, en tossmunten. Wat zijn de pronkstukken in je collectie?

Jan: “Ik heb echt van alles wat: voornamelijk scheidsrechterbadges van over de hele wereld, maar soms sturen die mensen me ook kaarten en tossmunten. Ik heb onlangs nog een Litouwse badge binnengekregen. Van Europa heb bijna uit elk land wel één. Maar de mooiste zijn uiteraard die ik krijg van topscheidsrechters: zo heb ik badges van Björn Kuipers (Nederland, red.), Howard Webb (Engeland, red.) en Alireza Faghani (Iran, red.). Die laatste floot op het WK 2018 de match tussen jullie Rode Duivels en Engeland.”

En zo liep ons gesprek ten einde. Mijn conclusie alvast: Jan is een ref in hart en nieren – hij is er zowat dag en nacht mee in de weer. Mocht je nog goede tips zoeken, met een vraag zitten, of gewoon iets met hem willen delen: Dutchreferee is waar je moet zijn! Bedankt Jan, voor je tijd en zin om aan dit interview mee te werken. Tot gauw!

Een gedachte over “Bij de noorderburen: gesprek met collega-ref en blogger Jan ter Harmsel

Geef een reactie

Gelieve met een van deze methodes in te loggen om je reactie te plaatsen:

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s